Fjármálalæsi í framhaldsskóla
Um námskeiðið
Fjármálalæsi stuðlar að bættri ákvarðanatöku í fjármálum með áherslu á sparnað og fyrirhyggju. Þetta námskeið snýst um að þátttakendur öðlist yfirsýn yfir fjármál sínum, nái sparnaðarmarkmiðum sínum og uppfylla drauma. Fjármálalæsi hefur verið skilgreint sem getan til að lesa, greina, stjórna og fjalla um fjárhagslega þætti. Fjármálalæsi samanstendur af þekkingu, viðhorfi og hegðun til fjármála og hæfni til að hafa stjórn á eigin fjárhag svo að taka megi ígrundaða ákvörðun í fjármálum með gagnrýnum huga og færni til að greina valkosti og bregðast skynsamlega við með leikni og nægjusemi að leiðarljósi.
Verð: 7.500 kr.
Uppbygging námskeiðsins
1. Inngangur
- Lotukönnun: Forkönnun
- Námsáætlun: Grunnþættir í menntun fjármálalæsis
- Hvað er fjármálalæsi?
- Fjármálalæsisfræðsla er mikilvæg
- Hvatt til nýrrar tegundar af fræðslu
- Að verða fjárráða
- Hvað eru peningar?
- Af hverju er gull verðmætt?
- Góð ráð í persónulegum fjármálum
- Peningar og lífsstíll
- Þróun bankarekstrar: Fjártækni
- Framtíðin: Seðlalaust samfélag?
- Fjármálalæsi: Þegar dregur úr notkun reiðufjár
- Viltu tapa milljón?
- Verðsamanburður
- Gervigreind (AI) og fjármálalæsi
- Verkefni: Fjármálalæsi og AI
- Verkefni: Fjármálaævisaga.
- Hvað eru vextir?
- Innlánsvextir og útlánsvextir
- Önnur verkfæri gervigreindar
- Dyngjan fjárfestingaleikur: Skráning í FJÁR2FL05
- Lotupróf: Útgöngupassi
2. Bankastarfsemi og peningar
- Lotukönnun: Forkönnun
- Bankareikningar og greiðsluaðferðir
- Debetkort og kreditkort
- Sparireikningar og netbankar
- ÁHK og greiðsluöpp
- Kostnaður við lántöku
- Bankastarfsemi
- Bankar og fjármálastofnanir
- Veltureikningur
- Hver er munurinn á debetkorti og kreditkorti?
- Fyrirframgreitt kort
- Viðhorf og venjur í fjármálum
- Hvernig starfar heilinn?
- Góðar og slæmar venjur
- Baunaleikurinn
- Hver eru fjárhagsleg gildi þín?
- Innri gildi
- Félagsleg gildi
- Líkamleg gildi
- Fjárhagsleg gildi
- Hvernig metur þú gildi þín?
- Samfélagsmiðlar og eyðsla
- Hvernig getur Facebook gert þig fátækari
- Áhrifavaldar á samfélagsmiðlum
- Áhrifavaldar á Instagram
- Verkefni: Áhrifavaldur
- Þversögn verðmæta
- Spurningar um lífsgildi
- Netbankar og greiðsluaðferðir
- 8 góð ráð til þess að nota veltureikning
- Beingreiðsla
- Netbanki og farsímabanki
- Greiða reikninga í bankaappi
- Apple Pay í símanum
- 10 í öryggisráð í netbankanum
- Greiðsluöpp
- Verkefni: Greiðsluöpp
- Lotupróf: Útgöngupassi
3. Sparnaður
- Lotukönnun: Forkönnun
- Grunnatriði sparnaðar
- Hvað er auður?
- Munurinn á sparnaði og fjárfestingu
- Ástæður fyrir því að spara
- Hversu mikið ættir þú að spara?
- 10 sparnaðarmarkmið
- Ráð 1: Þrír bankar, ekki einn!
- Ráð 2: Settu þér sparnaðarmarkmið!
- Ráð 3: Sparaðu fyrst, ekki síðast!
- Ráð 4: Lækkaðu útgjöldin þín!
- Ráð 5: Gerðu góð kaup!
- Reiknaðu sparnaðinn
- Ekki borða sykurpúðann
- Sykurpúðaprófið
- Eina krónu í dag sem tvöfaldast í 30 daga!
- Hvers vegna ættir þú að byrja snemma að fjárfesta?
- Hvernig við berum okkur saman við lífsstíl annarra
- Eyða um efni fram
- Hvernig safnar maður í neyðarsjóð?
- Skyldusparnaður í lífeyrissjóðum
- Eru lífeyrissjóðir 100% öruggir?
- Reiknivél: Lífeyrissparnaður
- Verkefni: Sparnaðarmarkmið
- Sparnaðaraðferðir
- Auðveld sparnaðarregla: 50-20-30 reglan
- Borgaðu þér fyrst
- Hvernig á að spara fyrir mörgum fjárhagslegum markmiðum?
- Hvernig á að spara peninga daglega?
- Viðbótarlífeyrissparnaður
- Lotupróf: Útgöngupassi
4. Vextir, lán og skuldir
- Lotukönnun: Forkönnun
- Peningalán
- Hvað eru vextir?
- Nafnvextir
- Raunvextir
- Græddur er geymdur eyrir — Eða hvað?
- Vanskil, vanskilaskrá og fjárnám
- Gjaldþrot og peningaáhyggjur
- Stjórnun skulda — Lán er auðvelt að fá og margt er gaman að kaupa
- Peningalán
- Skapa peningar hamingju?
- Hvað ræður vaxtastigi?
- Hvað eru vaxtavextir?
- Hvernig hefur verðbólga áhrif á fjármagn?
- Verðtrygging
- Mismunandi lán, veðlán, neyslulán og yfirdráttarlán
- Lánaskilmálar
- Lánategundir
- Spurningar um lán?
- Hvernig er lán endurgreitt?
- Jafnar greiðslur eða jafnar afborganir?
- Persónuleika fyrir skuldum?
- Kreditkort
- Hvað ber að varast með kreditkort?
- Hvað er kreditkort?
- Kreditkort eru neysluhvetjandi
- Hvað kostar að nota kreditkort?
- Af hverju eru kreditkort neysluhvetjandi?
- Kreditkortafríðindi
- Góð öryggisráð þegar greiðslukort eru notuð
- Hvað eru smálán?
- Verkefni: Helstu atriði í töflureikni
- Netöryggi og gyllitilboð
- Auðkennaveiðar og netöryggi
- Vefveiðar
- Falsfréttir og gyllitilboð
- Niðurgreiðsla skulda
- Skugga-Sveinn — Lánaleikur
- Lotupróf: Útgöngupassi
5. Lánshæfismat og greiðslumat
- Lotukönnun: Forkönnun
- Lánstraust og lánshæfismat
- Af hverju er lánshæfismat mikilvægt?
- Hver er munurinn á greiðslumati og lánshæfismati?
- Aðgangur að lánshæfismati þínu
- Hvað mælir lánshæfiseinkunn?
- Veistu hvað þú skuldar?
- Hvernig lánshæfismatið þitt hefur áhrif á lánskjör
- Heimsmethafi fyrir flest kreditkort
- Lög um neytendalán
- Lánshæfismat og skuldir
- Kreditkortanotkun: Lántaka
- Að stofna til skulda
- Hvernig virkar lánshæfiseinkunn
- Hvenær fara skuldamál á vanskilaskrá?
- Hvernig reiknum við út eigið fé (auð)?
- Munurinn á greiðslumati og lánshæfismati
- Hvernig get ég stuðlað að góðu lánshæfismati?
- Hvernig á að kaupa fasteign?
- Hvað er gott að hafa í huga við skoðun á fasteign?
- Fasteignalán og greiðslumat
- Að undirbúa fasteignakaup
- Fyrstu íbúðakaupa
- Hvernig spara ég fyrir íbúð?
- Hvernig virkar viðbótarlífeyrissparnaður?
- Leikur: Lánstraust
- Lotupróf: Útgöngupassi
6. Fjárhagsáætlun
- Lotukönnun: Forkönnun
- Markmið: Fjárhagsáætlun
- Heimilisbókhald
- Þörf og löngun
- Tekjur og útgjöld
- Fórnarkostnaður
- Að gera fjárhagsáætlun
- Fjárhagsáætlunartölvuleikur
- Hvernig draga má úr eyðslu
- Skoðum: Þarfir og langanir
- Skipuleggðu eyðsluna þína á einfaldan hátt
- Borgaðu þér fyrst
- Uppgjör á veltureikningi
- Netbankahermir
- Leikur: Peningagaldur
- Fyrstu skref í fjárhagsáætlun
- 50/30/20 fjárhagsáætlun
- Zero fjárhagsáætlun
- Peningaumslags-fjárhagsáætlun
- Fjárhagsáætlun: Orðskýringar
- Lotupróf: Útgöngupassi
7. Fjárfestingar
- Lotukönnun: Forkönnun
- Markmið: Fjárfestingar
- Byrjaðu að fjárfesta strax!
- Hvað er fjárfesting?
- Hlutabréf
- Ástæður fyrir því að fjárfesta
- Hvernig hefur verðbólga áhrif á sparnað?
- Kraftar vaxtavaxta
- Vaxtareiknir
- Misskipting auðs
- Hagnýt stærðfræði: Vaxtavextir
- Hlutabréfamarkaður
- Fjárfesta í hlutabréfum?
- Þróun á hlutabréfamarkaði
- Greining hlutabréfamarkaðar
- Skuldabréf
- Fjárfestingar í skuldabréfum
- Dreift eignasafn
- Áhætta í fjárfestingum
- Áhættudreifing
- Hvernig á að meta áhættu?
- Fjárfesting í sjóðum
- Verðbréfasjóðir
- Vísitölusjóðir
- Markaðsvirði fyrirtækja
- Dyngja fjárfestingaleikur (leiðbeiningar fyrir kennara)
- Dyngja fjárfestingaleikur (leiðbeiningar fyrir nemendur)
- Fjármálagerningur og áhættuþættir
- Tryggingar
- Leikur: Bummer
- TikTok-fjármálaráðgjöf
- Hvernig virka Bitcoin og aðrar rafmyntir?
- Leikur: Crypto Royale
- Lotupróf: Útgöngupassi
8. Atferlishagfræði
- Lotukönnun: Forkönnun
- Hvers konar neytandi ertu?
- Áhrifavaldur
- Svindl og svik
- Persónuleikapróf: Neysla
- Hefur þú stjórn á ákvörðunum þínum?
- Hugrænar skekkjur
- Hræðsla við að missa af (FOMO)
- Eignaáhrif — Endowment Effect
- Tapsfælni — Loss Aversion
- Staðfestingarskekkja — Confirmation Bias
- Kaupa núna eða síðar
- Hvers virði er það?
- Ákvörðunartaka
- Óttinn við að tapa
- Hjarðhegðun — Bandwagon Effect
- Samfélagsmiðlar og FOMO
- FOMO — YOLO og peningaeyðsla
- FOMO og fasteignamarkaðurinn
- Vefauglýsingar — FOMO
- Vefauglýsingar — Umsagnir og einkunn
- Vefauglýsingar — Samfélagsleg sönnun
- Early Bird afsláttur
- Skráningarskylda
- Missa af tækifæri
- Hugræn skekkja í persónulegum fjármálum
- Lottóvinningur
- Peningar og hamingja
- Eyddu peningum skynsamlega
- Freystingar samfélagsmiðla og tölvuleikja
- Atferlishagfræði í fjármálum
- Hnippingur (Nudge)
- Lotupróf: Útgöngupassi
9. Atvinna, laun og skattar
- Lotukönnun: Forkönnun
- Atvinna, laun og skattar — Markmið
- Starfsferill
- Atvinna og framhaldsnám?
- Hvaða störf greiða hæstu laun?
- Atvinnuleysi
- Vinnutímar og laun unglinga
- Starfskröfur
- Semja um laun
- „Hörð“ og „mjúk“ lykilhæfni
- Mikilvægi mjúkrar lykilhæfniþátta
- Verkefni: Rækta mjúka lykilhæfni
- Bestu starfshæfileikar í framtíðinni
- Sýnum mjúka lykilhæfni
- Átta lykilhæfnisþættir
- Ferilskrá
- Innihald og uppsetning ferilskrár
- Kynningarbréf
- Ferilskrá sem vekur athygli
- Atvinnuviðtal
- Skattar: Orðskýringar
- Leikur: Hark-hagkerfið (e. gig-economy)
- Af hverju borgum við skatta?
- Hvað stendur á launaseðlinum?
- Staðgreiðsla skatta
- Launaútreikningur
- Rafræn skattskil
- Upplýsingar um skattskil
- Tekjuskattur
- Birting álagningar
- Lotupróf: Útgöngupassi
10. Hagkerfið
- Lotukönnun: Forkönnun
- Verðbólga
- Verðhjöðnun
- Kaupmáttur
- Bankastarfsemi — Peningar og lánsfé
- Hlutverk Seðlabanka í fjármálaeftirliti
- Stýrivextir og áhrif fjármálastarfsemi á efnahagslífið
- Eftirlit með áhættu á fjármálamarkaði
- Prósentur og vextir
- Lotupróf: Útgöngupassi
11. Hagnýt stærðfræði
- Lotukönnun: Forkönnun
- Jöfnur
- Hlutföll
- Hlutfallajöfnur
- Prósentureikningur
- Framtíðarvirði
- Núvirði
- Vextir og vaxtavextir
- Reglan um 72
- Prósentur og vextir
- Jöfnuhneppi
- Lotupróf: Útgöngupassi
Skráning á námskeiðið
Skráðu þig hér að neðan, við stofnum kröfu í netbanka og þegar greiðsla berst opnast aðgangur að námskeiðinu.